ژنومیک

ژنومیک شامل تجزیه و تحلیل داده‌ها و اطلاعات ژنتیکی بخصوص ژنوم موجودات است. ژنوم توالی کل DNA موجود در سلولهای یک جاندار است که به‌عنوان ماده ژنتیکی عمل می‌نماید و سبب بروز صفات وراثتی (فنوتیپ) می‌شود. با انتقال ماده وراثتی از یک نسل به نسل دیگر، صفات ارثی از یک نسل به نسل بعد منتقل می‌شود. در موجوداتی که تولید مثل جنسی دارند، ژنها از طریق سلول جنسی نر (اسپرم) و سلول جنسی ماده (اووم) به نوزاد منتقل می‌شود. بطور خلاصه باید گفت که ژنومیک شامل توالی یابی و آنالیز ژن‌ها و رونوشت‌های آنها در یک موجود زنده‌است.
ژنومیک چهره نوین ژنتیک

یکی از شاخه‌های علمی شناخته شده در حوزه زیست‌شناسی، ژنتیک است که در واقع علم مطالعه توارث یا انتقال صفات از نسلی به نسل دیگر است. ژن‌ها حامل دستورالعمل‌های لازم برای ساختن پروتئین‌ها هستند که به نوبه خود فعالیت‌های سلول و اعمال مختلف بدن را تعیین می‌کنند، و به این ترتیب در بروز صفات گوناگون نقش دارند. به‌تازگی دانشمندان در قالب حوزه جدیدی از علم با عنوان ژنومیک به مطالعه این دستورالعمل‌های ژنتیکی پرداخته‌اند. در حقیقت ژنومیک واژه جدیدی است که به مطالعه همه ژن‌های موجود در بدن یک ارگانیسم (ژنوم) و نیز تعامل این ژن‌ها با یکدیگر و با محیط اطراف آن می‌پردازد. به عبارت دیگر ژنومیک، توالی، ساختار و عملکرد ژنوم را مطالعه می‌کند. تمرکز این شاخه علمی نوین بر مطالعه و تفسیر اطلاعات ژنتیکی یا همان ژنوم ارگانیسم است. این اطلاعات شامل اعمال هر یک از ژن‌ها به تنهایی، شیوه تنظیم فعالیت آنها و چگونگی تاثیرپذیری این ژن‌ها از ژن‌های دیگر و محیط اطرافشان می‌شود. ژنومیک شناخت ما از ارگانیسم‌های زنده را از سطح ملکولی تا سلول، همه ارگانیسم و بالاخره در سطح جمعیت متحول می‌کند و درک ما را از تکامل و روابط بین گونه‌ها ارتقا می‌دهد. مجموعه فعالیت دانشمندان در حوزه ژنومیک با استفاده از نسل جدید ابزار علمی صورت می‌گیرد که به آنها در تعیین ترادف یا توالی ژن‌ها، پیام‌های این ژن‌ها و محصولات پروتئینی آنها و بالاخره تعبیر و تفسیر اطلاعات به دست آمده کمک می‌کند. یکی از مراحل بررسی‌های ژنومیک به کارگیری روش‌های سریع برای توالی‌یابی ژن‌ها است که اکنون در بیشتر آزمایشگاه‌های پیشرفته بخش اعظم آن به کمک ربات‌ها و رایانه‌ها انجام می‌شود. مرحله بعد شامل به کارگیری اطلاعات است. یک ژنوم مشخص حاوی میلیون‌ها قطعه کُد ژنتیکی است. محققان در حال حاضر از یک کیت (بسته آزمایشگاهی برای یک منظور خاص) رایانه‌ای و روش‌های ریاضی که در مجموع بیوانفورماتیک گفته می‌شود برای تفسیر، دستکاری و آنالیز این اطلاعات استفاده می‌کنند. یک شبکه رایانه‌ای جهانی به نام GRID در حال شکل‌گیری است تا به دانشمندان امکان دهد هزار بار سریع‌تر از آنچه با استفاده از اینترنت میسر بود، به اطلاعات مشترک دست یابند و این اطلاعات ژنتیکی را مبادله و دستکاری کنند.[نیازمند منبع] از دیگر مراحل مهم ژنومیک می‌توان به تهیه عکس‌های فوری یا اسنَپ‌شات‌های ژنتیکی اشاره کرد. به دلیل آن که در یک زمان خاص همه ژن‌های یک ارگانیسم فعال نیستند و ردیابی عملکرد ژن‌ها در حالی که فعال هستند میسر است. دانشمندان باید تصاویری از عملکرد ژن‌ها طی یک فرآیند خاص در حال انجام تهیه کنند تا آن روند را بخوبی شناسایی کنند. از نکات مهم بررسی‌های آزمایشگاهی در حوزه ژنومیک استفاده از گونه‌های مدل است. ژن‌های منفرد و محل آنها در طول کروموزوم‌ها ممکن است در گونه‌های مختلف تشابه زیادی داشته باشند؛ بنابراین مطالعات ژنومیک در تعدادی گونه مدل، اطلاعاتی فراهم می‌کند که برای دیگر گونه‌ها نیز قابل استفاده است برای مثال، نتایج به دست آمده از مطالعه روی مگس میوه یا مخمر در مورد انسان نیز کاربرد دارد. اگر دانشمندان دقیقا دریابند بدن چطور به پیوندهای بافتی واکنش نشان می‌دهد، موفق به ارتقای سیستم‌های پیوند و ترمیم سلول می‌شوند و بالاخره شناخت فاکتورهایی که میزان و نوع مواد شیمیایی ساخته شده در یک سلول را تعیین می‌کنند دستیابی به فرآیندهای بهتر و جدید زیست‌فناوری صنعتی را ممکن خواهد کرد. همه این موفقیت‌ها و پیشرفت‌ها در سایه بهره‌مندی از دانش نوین ژنومیک صورت می‌پذیرد و تکنیک‌های ملکولی مورد استفاده در ژنومیک امکان مطالعه سیستم‌های بیولوژیکی را با دقت و حساسیت بسیار بالا که پیش از این قابل دستیابی نبود، فراهم می‌کنند.

ژنوم

ژنوم انسان همهٔ مادهٔ ژنتیکی یک فرد است که در اصل محتوای ژنتیکی یاخته آن فرد که شامل دی‌ان‌ای هسته، کلروپلاست و میتوکندری است می‌باشد. ژنوم دستورالعمل‌های ارثی برای ساخت، پیشبرد و نگهداری یک موجود زنده را دارا می‌باشد. کلمهٔ ژنوم از دو کلمهٔ ژن (gen) که از کلمهٔ آلمانی (genome) به معنای ژن گرفته شده است و پس‌وند(ome) که از کلمهٔ کروموزوم می‌آید ساخته شده است. بدن آدم به طور نسبی از پنجاه تا صد میلیارد یاخته تشکیل شده است که در هر یاخته تمام دستورالعمل‌های کد گذاری شدهٔ لازم برای هدایت تمامی فعالیت‌های یاخته و ساخت پروتین‌های لازم، موجود می‌باشد. به هر گروه کامل از این دستورالعمل‌های ما ژنوم گفته می‌شود.

ژنوم از بیست و چهار مولکول دی‌ان‌ای متمایز از هم به نام کروموزوم تشکیل شده است. در باکتری‌ها و اشکال ساده تر زندگی، ژنوم تنها حاوی یک کروموزوم است. کروموزوم‌های انسانی از نظر اندازه و اطلاعات بسیار گسترده و گوناگون هستند. کروموزوم‌های آدمی بیشترین تعداد ژن‌ها یعنی ۲۹۶۸ ژن را دارا می‌باشند. کروموزوم y در انسان کمترین تعداد ژن‌ها را یعنی ۲۳۱ عدد را دارا می‌باشد. ژنوم آدم حاوی بیش از سه میلیارد ذرهٔ رمزی دی‌ان‌ای (DNA)است که در کروموزوم‌ها قرار دارند و دی‌ان‌ای شامل جهار بلوک آدنین (A)، گوانین (G)، کیتوسین (C) و تیمین (T) است که بارها در سراسر ژنوم تکرار شده است. ژن‌هایی که از پدر و مادر به ارث برده می‌شوند (ژنوتیپ) صفات فرزندان را (فنوتیپ) شکل می‌دهند.

می‌توان ژنوم انسان را که در DNA ذخیره شده است با یک کتابخانه به صورت زیر مقایسه کرد:

    کتابخانه شامل ۴۶ کتاب (کروموزوم) است
    کتابها بین ۴۰۰ تا ۳۳۴۰ صفحه (ژن) دارند
    هر کتاب دارای بین ۴۸ تا ۲۵۰ میلیون حرف (نوکلئوتید‌های A،C،G،T) است
    بنابراین کتابخانه در مجموع از بیش از ۶ میلیارد حرف تشکیل شده است
    کتابخانه در درون یک هسته سلول به اندازه یک نقطه کوچک قرار دارد
    یک کپی از کتابخانه (تمام ۴۶ کتاب) در تقریباً همه سلول‌های بدن ما قرار دارد.

محتویات

    ۱ نقشه و توالی ژنوم انسان
    ۲ ژنومیک
    ۳ ژن درمانی
    ۴ جستارهای وابسته
    ۵ منابع
    ۶ پیوند به بیرون

نقشه و توالی ژنوم انسان
نسبت اجزای مختلف سازندهٔ ژنوم انسان.

برای تصور اندازه بزرگ ژنوم انسان، می‌توانید در نظر بگیرید که اگر همه ۲/۳ میلیارد جفت نوکلئوتید در یک کتاب نوشته شوند، تعداد اوراق کتاب، به پانصدهزار ورق می‌رسد و ۶۰ سال، هر روز، روزی ۸ ساعت (در هر ثانیه ۵ جفت نوکلئوتید) وقت لازم است تا تمامی کروموزومها نوشته شوند.

رایج ترین روش تعیین توالی ژنوم درانسان به این صورت است که ابتدا کل ژنوم انسان بصورت کتابخانه BAC تهیه می‌شود و سپس با روشهای مختلفی از این کلون‌ها، کانتیگ تهیه می‌شود. سپس قطعه‌های وارد شده در هر یک از کلون‌های کانتیگ تعیین توالی می‌شود. در این روش ابتدا قطعه‌ای از DNA که توالی نامشخص دارد تکثیر (کلون) می‌شود سپس هزاران کپی به دست آمده از آن را که هر یک ترکیبی از ۴ نوکلئوتید پایه و ۴ زنجیره پایانی نشاندار شده که هر یک بعنوان یکی از چهار نوکلئوتید پایه در سنتز DNA نقش دارد، گرما داده می‌شوند که سبب می‌شود دو زنجیره DNA از یکدیگر جدا شوند و سنتز رشته مکمل انجام می‌شود.

در ۱۹۸۸ مهندسین ژنتیک در ایالات متحده آمریکا مبادرت به کاری کردند تا نقشه و توالی ژنوم انسان را مشخص کنند. این تلاش بزرگ که پروژهٔ ژنوم انسان نام گرفت به سرعت به یک تحقیق جهانی مبدل شد و نتیجه همکاری حوزه انرژی ایالات متحده و سازمان ملی سلامت بود. پروژهٔ ژنوم انسان در ابتدا برنامه ۱۵ ساله بود اما سرعت پیشرفت تکنولوژی سبب کاهش زمان مربوطه به ۱۳ سال شد و سرانجام در سال۲۰۰۳ این پروژه به پایان رسید. از اهداف پروژهٔ ژنوم انسان می‌توان به این موارد اشاره کرد: تعیین نقشهٔ دقیق ژنتیکی کروموزومها تهیه نقشه فیزیکی کروموزومهای اورگانیسم‌هایی که به‌عنوان مدل انتخاب شده‌اند تعیین توالی کل ژنوم انسان ایجاد شبکه‌های ارتباطی و بانک‌های اطلاعاتی دربارهٔ ژنوم‌ها و دانش ژنتیک
ژنومیک

ژنومیک مطالعهٔ جامع اطلاعات ژنتیکی یک سلول یا موجود زنده است. از زیر مجموعه‌های این علم می‌توان به برخی موارد اشاره کرد مانند:شناخت وظیفهٔ ژن‌های خاص و بررسی استفاده از آنها، اثر ژن‌ها بر روی یکدیگر، مطالعه و کاوش روش‌های درمانی برای بیماری‌های ژنتیکی و بیماری‌های ارثی، گسترش دانش پروتئومیکس و شناخت بهتر مولکول دی ان ای که در میان افراد می‌تواند منجر به راه‌های جدید انقلابی برای تشخیص، درمان و حتی روزی پیشگیری از هزاران اختلال که بر ما اثر می‌گذارد، شود. علاوه بر فراهم ساختن اطلاعات برای درک زیست‌شناسی انسان، شناخت توالی DNA موجودات دیگر می‌تواند منجر به درک درستی از قابلیت‌های طبیعی آنها شود که می‌توان آن را درجهت حل چالش‌های مراقبت‌های سلامتی، کشاورزی، تولید انرژی، بازسازی و حفظ محیط زیست و جداسازی کربن به کار گرفت.
ژن درمانی

ژن‌درمانی تکنیکی است که برای تصحیح ژن‌های معیوبی که مسئول ایجاد بیماری هستند. پژوهشگران ممکن است یکی از چندین رویکرد موجود را برای تصحیح ژن‌های معیوب به کار ببندند. ژن طبیعی ممکن است به درون یک محل غیراختصاصی درون ژنوم کاشته شود تا یک ژن بی‌کارکرد را جایگزین کند. این روش یک رویکرد رایج است. یک رویکرد دیگر تعویض ژن غیرطبیعی از طریق "بازترکیبی هومولوگ" است. ژن غیرطبیعی را می‌توان از طریق "جهش معکوس انتخابی" ترمیم کرد، که باعث می‌شود، ژن به کارکرد طبیعی‌اش بازگردد. تنظیم یک ژن خاص (میزانی را که یک ژن خاموش و روشن می‌شود) را نیز می‌توان تغییر داد.

در اغلب بررسی‌های ژن‌درمانی، ژن "طبیعی" به درون ژنوم وارد می‌شود تا جایگزین یک ژن بیماری‌زای "غیرطبیعی" شود. یک مولکول حامل که به آن ناقل(vector) می‌گویند، برای وارد کردن ژن درمان‌کننده به سلول‌های هدف بیمار مورد استفاده قرار می‌گیرد.

در حال حاضر رایج‌ترین ناقل مورد استفاده ویروسی است که به طور ژنتیکی تغییرداده شده است، تا DNA طبیعی انسانی را حمل کند. ویروس‌ها طوری تکامل یافته‌اند تا ژن‌های‌شان را به شیوه‌ای آسیب‌زا به درون سلول‌های انسانی وارد کنند. دانشمندان سعی کرده‌اند تا از این توانایی ویروس‌ها سود ببرند و ژنوم ویروس‌ها را طوری دستکاری کنند که ژن‌های بیماری‌زا را از سلول حذف و ژن‌های درمان‌کننده را وارد آن کنند.

سلول‌های هدف مثلاً سلول‌های کبد یا ریه بیمار با ناقل ویروسی آلوده می‌شوند. پروتئین‌های جدید دارای کارکرد که بوسیله ژن درمان‌کننده ایجاد می‌شوند، سلول را به وضعیت طبیعی بازمی‌گردانند. به غیر از ویروس‌ها، گزینه‌های دیگری برای وارد کردن ژن‌ها به درون سلول‌ها وجود دارد. ساده‌ترین روش واردکردن مستقیم DNA درمانی به درون سلول است. این رویکرد از لحاظ کارکرد محدودیت دارد، زیرا می‌توان آن را تنها در مورد بافت‌های معینی به کار برد و نیاز به مقادیر زیادی DNA دارد.

ابلق

ابلق (عربی‌شده واژه پارسی ابلک[۱]) به حیوانی می‌گویند که دارای دو رنگ سیاه و سفید باشد. از جمله حیواناتی که ابلق‌شان یافت می‌شود می‌توان به گاو، اسب، گربه، و انواع پرندگان اشاره کرد.
اسب ابلق

اسب‌های ابلق در واقع اسب‌های سیاهی هستند که یکی از چند الل ابلق شدن را در ژنوم خود دارند.

کاملیا

گل کاملیا C. Japinica درختی از تیره ترنسترومیاسه ها[۱] است که اگر در نارنجستان کاشته شود تا ۶ متر قد می‌کشد. از این گل جورهای زیادی بدست آمده برگ‌هایش دایمی و براق و گل‌هایش برنگ قرمز - سفید - صورتی - ابلق یا راه راه بیمه پرپر است که قصل زمستان باز می‌شود. گل کاملیا را در نواحی مرطوب و گرم مانند رشت و مازندران به خوبی می‌توان در هوای آزاد کاشت ولی در نواحی معتدل سرد جزو گل‌های گلخانه سرد است.

ژانویه

ژانویه (به انگلیسی: January) نخستین ماه سال میلادی در گاهشماری گریگوری و گاه‌شمار ژولینی است و یکی از هفت ماه سال میلادی است که ۳۱ روز دارد. در بیشتر نقاط جهان نخستین روز این ماه با نام «روز سال نو» شناخته شده‌است. ژانویه در بیشتر نقاط نیم کرهٔ شمالی دومین ماه زمستان است و به طور متوسط از دیگر ماه‌های سال سردتر می‌باشد ولی در نیم کره جنوبی دومین ماه تابستان و گرم ترین ماه در سال است. از نظر فصلی، ژوئیه در نیم کرهٔ شمالی برابر ژانویه در نیم کرهٔ جنوبی است.

در سال‌های معمولی روز نخست ژانویه همان روزی از هفته‌است که اکتبر با آن آغاز می‌گردد ولی در سال‌های کبیسه روز نخست ژانویه مانند روز نخست آوریل و ژوئیه است.

محتویات

    ۱ پیشینه
    ۲ دیگر نام‌ها
    ۳ رویدادهای ژانویه
    ۴ روزهای تعطیل ژانویه
    ۵ نمادهای ژانویه
    ۶ جستارهای وابسته
    ۷ منابع

پیشینه
ژانویه در نقاشی ساعات خوش دوک دوبری

واژهٔ فارسی ژانویه برگرفته از فرانسوی Janvier است. ریشهٔ این واژه از نام ژانوس (در روم باستان Ianuarius) «خدای دروازه‌ها و درب‌ها» گرفته شده‌است. ریشهٔ این مطلب به اساطیر روم بازمی گردد. واژهٔ لاتین ianua به معنی «در» است و ژانویه به عنوان در ورودی سال. در سنت‌های گذشته، گاه‌شمار رومی تنها ۱۰ ماه داشت و از ۳۰۴ روز تشکیل شده بود و زمستان در آن یک دورهٔ بی ماه بود. گمان می‌رود که نزدیک به سال ۷۱۳ پیش از میلاد، جانشین رمولوس، شاه نوما پمپیلیوس ماه‌های ژانویه و فوریه را به گاه‌شمار افزوده باشد و اجازه داده تا گاه‌شمار آن‌ها نیز مانند سال‌های خورشیدی ۳۶۵ روز باشد. با وجود آنکه پیش از آن مارس نخستین ماه در گاه‌شمار رومی بود اما ژانویه به عنوان ماه نخست قرار گرفت. این تغییر در زمان حکومت نوما و دسمویرس تا سال ۴۵۰ پیش از میلاد پابرجا ماند (تاریخ نگاران روم سال‌های متفاوتی را نوشته‌اند).

در قرون وسطی در اروپا از برخی از روزهای جشن مسیحیان مانند ۲۵ مارس و ۲۵ دسامبر، به عنوان روز سال نو استفاده می‌شد هرچند که در گاه شمارهای آن دوران سال دارای ۱۲ ماه، از ژانویه تا دسامبر بود. در آغاز سدهٔ ۱۶ میلادی اروپاییان بر آن شدند تا روز ۱ ژانویه را به صورت رسمی به عنوان روز نخست سال معرفی کنند. گاهی به این هنگامه روز ختنه (Circumcision Style) نیز می‌گویند چون ۷ روز پس از ۲۵ دسامبر است و بر روی روز جشن ختنهٔ مسیح می‌افتد.

نام‌های باستانی ژانویه عبارتند از: Ianuarius در زبان رومی، Wulf-monath در زبان ساکسونی به معنی «ماه گرگ» و Wintarmanoth به معنی ماه زمستان یا ماه سرما در ریشهٔ شارلمانی.
دیگر نام‌ها

در زبان فنلاندی به این ماه "tammikuu" می‌گویند که معنای واژهٔ آن ماه بلوط است ولی در اصل معنای آن ماه قلب زمستان است چون tammi به معنی هسته یا مرکز است. در زبان بلاروسی «студзень» نام دارد به معنی آدم یخی. در زبان چکی به آن "leden" گفته می‌شود به معنی ماه یخ. در زبان اوکراینی به آن «січень» گفته می‌شود. این واژه به معنی بریدن یا قاچ قاچ کردن است. می‌تواند دلیل برگزیدن این نام به بادهای این ماه بازگردد. در زبان کرواتی به آن «siječanj» می‌گویند که اینجا نیز به معنی بریدن یا قاچ قاچ کردن است. در زبان سامی به آن «ođđajagimánnu» به معنی ماه سال نو گفته می‌شود و در ترکی استانبولی به آن "Ocak" گفته می‌شود که به معنی گرمخانه یا اجاق است.
رویدادهای ژانویه

    ۷: اولین انتخابات ریاست جمهوری در ایالات متحده آمریکا در سال ۱۷۸۹.
    ۲۳: الیزابت بلکول، اولین پزشک زن آمریکا در سال ۱۸۴۹ از مدرسه پزشکی ژنو در نیویورک فارغ‌التحصیل شد.
    ۲۶: هند برای اولین بار «روز جمهوری» را در سال ۱۹۵۰ جشن گرفت.

روزهای تعطیل ژانویه
ژانویه، اثر لئندرو باسانو.

    روز سال نو میلادی، ۱ ژانویه
    روز استقلال در هائیتی، ۱ ژانویه
    دوشنبهٔ عیدی (Handsel Monday) در اسکاتلند و شمال انگلستان، روزی که به طور سنتی افراد به یکدیگر عیدی یا هدیه می‌دهند. نخستین دوشنبهٔ ژانویه
    یکشنبهٔ گاوآهن در اسکاتلند و شمال انگلستان، یکشنبهٔ پس از ۶ ژانویه.
    روز ورود به بزرگسالی (به ژاپنی: 成人の日 Seijin no hi) در ژاپن. دومین دوشنبه
    روز مارتین لوتر کینگ جونیور و جشن Santo Niño دز فیلیپین، سومین دوشنبهٔ ژانویه.
    سه مغ، یا روز تجلی مسیح (Epiphany) در آمریکای لاتین، اسپانیا، پورتوریکو و جمهوری دومینیکن. این روز به همان گستردگی یا به روشی که در کشورهای با گذشتهٔ اسپانیایی جشن گرفته می‌شود، بزرگ داشته نمی‌شود با این حال در بسیاری کشورهای اروپایی مانند اتریش، ایتالیا، سوئد، فنلاند، لیختن‌اشتاین، اسلواکی، کرواسی و بخش‌هایی از آلمان و سوئیس روز تعطیل است. ۶ ژانویه
    جشن شب کریسمس در روسیه و اوکراین که با نام Svyat Vechir شناخته شده‌است. ۶ ژانویه
    کریسمس برای کلیساهای ارتدکس روسیه و ارتدکس قبطی ۷ ژانویه
    روز ملی آگاهی از قاچاق انسان (به انگلیسی: National Human Trafficking Awareness Day) در ایالات متحدهٔ آمریکا، ۱۱ ژانویه.
    ماکارا سانکرانتی (جشن Harvest) در هند. ۱۵ ژانویه
    روز پونگال (به تامیلی: தைப்பொங்கல்) در هند، سومین یکشنبهٔ ژانویه.
    یکپارچگی مولداوی و والاچی زیر فرمان یک قانون گذار در ۱۸۵۹ در رومانی. ۲۴ ژانویه
    شب برنز (Burns) در اسکاتلند، ۲۵ ژانویه
    روز جمهوری در هند. ۲۶ ژانویه
    روز ملی استرالیا در استرالیا ۲۶ ژانویه.
    سالگرد آوکلند در آوکلند و زلاند نو، نزدیک ترین دوشنبه به ۲۹ ژانویه
    ماه ملی سپاسگزاری (به انگلیسی: National Thank You).

نمادهای ژانویه
دیانتوس کاریوفیلوس

    سنگ زاده شدگان در این ماه لعل است. این سنگ نشانهٔ ثبات می‌باشد.
    گل این ماه دیانتوس کاریوفیلوس صورتی و یا گل برف است.[۱]
    گل نشان ژانویه از نگاه چینی‌ها پرونوس مومه است.
    گل نشان ژانویه از نگاه ژاپنی‌ها کاملیا است.

دانشگاه دولتی سن پترزبورگ

دانشگاه دولتی سن پترزبورگ نام دانشگاهی است که در شهر سن پترزبورگ در روسیه قرار دارد.

لئونید کانتوروویچ

لئونید کانتوروویچ (به انگلیسی: Leonid Kantorovich) (ژانویه ۱۹۱۲ ۷ آوریل ۱۹۸۶) ریاضیدان و اقتصاددان در روسی است که در سال ۱۹۷۵ به همراه تیالینگ کوپمانس موفق به دریافت جایزه نوبل در اقتصاد شد.[۱]

محتویات

    ۱ زندگینامه
    ۲ نگاره خانه
    ۳ جستارهای وابسته
    ۴ منابع
    ۵ پیوند به بیرون

زندگینامه

کانتوروویچ ۱۹ ژانویه سال ۱۹۱۲ در سن پترزبورگ در یک خانوادهٔ یهودی تبار متولد شد. در سال ۱۹۲۶، در سن چهارده سالگی وارد دانشگاه دولتی سن پترزبورگ شد و در سال ۱۹۳۰ از دانشکده ریاضی فارغ التحصیل شد و تحصیلات تکمیلی خود را آغاز کرد. در سال ۱۹۳۴، در سن ۲۲ سال، او یک استاد کامل شد.

آمارتیا سن

آمارتیا سن (Amartya Kumar Sen) برنده هندی جایزه نوبل اقتصاد است که در سوم نوامبر سال ۱۹۳۳ چشم به جهان گشود. وی استاد فلسفه و اقتصاد در دانشگاه هاروارد است. وی به سبب مشارکت‌هایش در نظریه‌های توسعه انسانی و اقتصاد رفاه شناخته شده‌است. یکی از مهم‌ترین آثار وی کتاب «توسعه به مثابه آزادی» می‌باشد.

جایزه نوبل اقتصاد

جایزهٔ علوم اقتصادی بانک مرکزی سوئد به یاد آلفرد نوبل که به جایزهٔ نوبل اقتصاد معروف است هر سال به پژوهشگران برجسته در علم اقتصاد اعطا می‌شود. برندگان این جایزه توسط آکادمی سلطنتی علوم سوئد انتخاب می‌شوند و هزینهٔ آن توسط بانک مرکزی سوئد تامین می‌شود. این جایزه در سال ۱۹۶۸ و در سیصدمین سالگرد تأسیس بانک مرکزی سوئد بنیان نهاده شد و برای اولین بار در سال ۱۹۶۹ به دو اقتصاددان آلمانی و نروژی داده شد. این جایزه بخشی از جوایز پنجگانهٔ نوبل که توسط آلفرد نوبل پایه‌گذاری شد نیست.

تا ۲۰۰۸، ۸۵٪ برندگان شهروندان ایالات متحده (از طریق تولد یا naturalisation) بوده‌اند، و فقط پنج برنده از خارج از آمریکای شمالی یا اروپای غربی بوده‌اند. (آرتور لوئیس، رابرت آومان، لئونید کانتوروویچ، آمارتیا سن و کریستوفر پیساریدس). تا به امروز لوییس و سن تنها برندگانی بوده‌اند که تبار اروپایی نداشته‌اند.

دانشگاه پرینستون

دانشگاه پرینستون (به انگلیسی: Princeton University) در شهر پرینستون واقع در ایالت نیوجرسی، ایالات متحدهٔ آمریکاست.

این دانشگاه چهارمین دانشگاه قدیمی در ایالات متحده آمریکا و یکی از پرافتخارترین دانشگاه‌های جهان است. پرینستون را می‌توان خانهٔ استادان بزرگ فیزیک و ریاضی هم‌چون آلبرت اینشتین دانست.

محتویات

    ۱ تاریخچه
    ۲ استادان و مفاخر
    ۳ جستارهای وابسته
    ۴ منابع
    ۵ پیوند به بیرون

تاریخچه

این کالج سرمایه‌های آموزشی و مذهبی اسکاتلندی-ایرلندی آمریکا بود. پرینستون در سال ۱۷۵۶ به نیوجرسی آمریکا انتقال یافت.
استادان و مفاخر

از استادان بنام دانشگاه پرینستون می‌توان به جان فوربس نش نابغهٔ ریاضیات و یکی از بزرگترین ریاضیدانان قرن معاصر و تاریخ بشر که موفق به دریافت جایزهٔ نوبل درسال 1994 شد جان نش و پل کروگمن، دریافت کننده جایزه نوبل اقتصاد سال ۲۰۰۸ اشاره کرد.

علی بنوعزیزی

علی بنوعزیزی استاد علوم سیاسی در کالج بوستون و مدیر برنامهٔ جامعه و تمدن اسلامی است. بعد از دریافت مدرک دکترا در سال ۱۹۶۸ از دانشگاه ییل، او در دانشگاه ییل و دانشگاه جنوبی کالیفرنیا تدریس می کرد. سپس به عضویت هیئت علمی کالج بوستون در ۱۹۷۱ در آمد. از آن‌زمان او تا کنون به عنوان استاد مهمان در دانشگاه های تهران، پرینستون، هاروارد، م.آی.تی. و آکسفورد تدریس می‌کند. وی مسئولیت ویراستاری ژورنال ایرانشناسی را طی سال‌های ۱۹۶۸ تا ۱۹۸۲ به عهده گرفت. او رئیس سابق انجمن بین‌المللی ایرانشناسی (ISIS) و انجمن خاورمیانه‌شناسی (MESA) بود. او نویسنده مقالات بیشمار در جامعه‌شناسی، فرهنگ و سیاست در ایران و خاورمیانه است و (همراه با هم‌ویراستاری میرون وینر (به انگلیسی: Myron Weiner) ) 3 کتاب در زمینه سیاست، دین و جامعه‌شناسی در آسیای مرکزی و جنوبی نوشته است. او جز هیئت اداره‌کنندهٔ دانشنامه ایرانیکا است.