دستگاه عصبی مرکزی

دستگاه عصبی مرکزی یا سامانهٔ عصبی مرکزی بزرگترین بخش دستگاه عصبی است و دربرگیرنده مغز و طناب نخاعی است. مغز و نخاع توسط سازه‌های استخوانی و غشایی محافظت می‌شوند. مغز در محفظه درونی جمجمه نگهداری می‌شود و از مخ، مخچه و ساقه مغز تشکیل می‌گردد.رشته‌های عصبی مربوط به سامانهٔ عصبی مرکزی، رشته‌های عصبی نخاعی و مغزی هستند.

دستگاه عصبی مرکزی را می‌توان به دو بخش مراکز زیرین (دربرگیرنده نخاع و ساقه مغز) و بالایی مغز بخش کرد. مراکز زیرین با مغز از راه رشته‌های عصبی در پیوند هستند.

محتویات

    ۱ کارکرد دستگاه عصبی مرکزی
    ۲ بخش‌های دستگاه عصبی مرکزی
    ۳ مغز
    ۴ طناب نخاعی
    ۵ جستارهای وابسته
    ۶ منبع

کارکرد دستگاه عصبی مرکزی

دستگاه عصبی مرکزی به همراه دستگاه عصبی پیرامونی، نقش بنیادینی در کنترل رفتار انسان دارد. دستگاه عصبی مرکزی پردازش اطلاعات و محاسبه حرکت مناسب در پاسخ به دریافت ورودی را بر عهده دارد.
ام‌آرآی از مغز.
بخش‌های دستگاه عصبی مرکزی
مغز

مغز در داخل کاسه جمجمه جای دارد. داخل مغز (در پیش‌مغز) مراکز عصبی بالایی جای گرفته‌اند که وظیفه هماهنگ کردن دستگاه‌های حسی و حرکتی بدن را بر دوش دارند. ساقه مغز مکان مراکز عصبی پایینی است.

    مخ

مخ یا قسمت بالایی مغز با ترک عمیقی که بنام شیار طولی خوانده می‌شود، به دو بخش تقسیم می‌گردد. شیار طولی مخ را به دو نیمکره چپ و راست تقسیم می‌کند. در داخل این دو نیمکره پوسته مغزی، گانگالیای بنیانی و سیستم لیمبیک قرار دارند. دو نیمکره بدست یک رشته فیبرهای عصبی که جسم پینه‌ای (کورپس کالوسم) نامیده می‌شوند به هم متصلند. نیمکره سمت راست مسوول سمت چپ بدن است و درباره نیم‌کره چپ عکس این قضیه صادق است. هرکدام از دو نیمکره به چهار بخش مجزا تقسیم می‌شوند: بخش پیشین مهار حرکات ویژه، یادگیری، برنامه ریزی و قدرت بازگو را بر دوش دارد، بخش جداری (پاریتال) که مهار فعالیتهای حسی جسمی را بر دوش دارد، بخش اسیپتال که مهار قوه بینایی را به عهد دارد و لب گیجگاهی که از مراکز شنوایی و بخشی از گویایی پایه ریزی شده‌است. اینسولا در اعماق لب گیجگاهی در مخ قرار گرفته‌است.

    پل مغز

پل مغزی یا پونز مراکز مهار تنفسی و بازدارندگی را دربرمی‌گیرد و با مخچه در ارتباط می‌باشد.

    مخچه

مخچه بخشی از مغز است که پشت مدولا و پل مغز قرار دارد. مخچه ماهیچه‌های استخوان‌ها را مهار می‌کند و مایه ایجاد حرکات نرم و متوازن می‌گردد. مخچه چگونگی کنونی بدن را از چشمان، گوشها، ماهیچه‌ها و مفاصل دریافت می‌کند. مخچه ازخروچی پوسته مغز را که در بر گیرنده محل دلخواه این اعضا می‌باشد، را نیز دریافت می‌کند. پس از پردازش این اطلاعات، مخچه فرمانهای حرکتی را از ساقه مغز به ماهیچه‌های استخوان‌ها ارسال می‌کند. وظیفه اصلی مخچه هماهنگ کردن اندامهای حرکتی است. افزون بر آن مخچه وظیفه تعادل و روش ایستادن را بر دوش دارد. مخچه به انسان در آموختن مهارت‌های جدید حرکتی، مانند ورزش و نواختن سازهای موسیقی کمک می‌کند.

    پیاز مغز

پیاز مغز (بصل‌النخاع، مدولا) پایین‌ترین مرکز عصبی واقع در استخوان جمجمه‌است. انتهای پیاز مغز به نخاع مرتبط است. بیشتر پیاز مغز از ماده سفید و رشته اعصابی تشکیل شده‌است که میان نخاع و مغز قرار دارد. پیاز مغز مرکز تنظیم فعالیتهای تنفس، قلبی و گوارش می‌باشد. به همین دلیل یکی از مهمترین اجزای مغز است و آسیب وارده به آن مرگ را به دنبال دارد.
طناب نخاعی

نخاع (طناب نخاعی) بخشی از دستگاه عصبی مرکزی است که در داخل ستون مهره‌ها قرار دارد. طناب نخاعی (به انگلیسی: Spinal cord) از سوراخ پس‌سری (Foramen magnum) تا سطح اولین یا دومین مهره کمری امتداد می‌یابد.

مزمن (پزشکی)

یماری مزمن در پزشکی به بیماری‌هایی گفته می‌شود که زیاد طول می‌کشند یا ذاتاً بلندمدت هستند.[۱] مانند آسم یا دیابت .

واژه مزمن برخلاف واژه حاد و تحت حاد استفاده میشود.

بی‌خوابی

بی‌خوابی یا کم‌خوابی یک علامت[۱] است که فرد به طور مستمر به خواب نمی‌رود. به عبارتی دیگر مشکل در به خواب رفتن، بیدار شدن مکرر در خلال شب همراه با ناتوانی یا اشکال در به خواب رفتن مجدد، بیدارشدن خیلی زود در صبح و خوابی که باعث تجدید قوا نشود را بی‌خوابی گویند.[۲]

بی‌خوابی یکی از اختلالات خواب است که در روان‌شناسی خواب مورد مطالعه و بررسی قرار می‌گیرد. ناتوانی در به خواب رفتن و یا ناتوانی در خواب ماندن در مدت طولانی یا خواب عمیق را کم خوابی می‌گویند. کم‌خوابی درواقع خود بیماری به حساب نمی‌آید بلکه جزء علایم بیماری محسوب می‌شود. کم‌خوابی معمولاً ناشی از اضطراب و تنش هیجانی است. از دیگر علل کم خوابی، می‌توان احساس عدم امنیت، ترس از تنهایی، افسردگی و مصرف کافئین را نام برد. کم‌خوابی در بین زنان ۱٫۴ برابر مردان رایج است. بنابر آمارهای وزارت بهداشت آمریکا سالانه ۶۴ میلیون نفر از آمریکایی‌ها از کم‌خوابی رنج می‌برند. مصرف داروهای ضدافسردگی، قرص‌های خواب آور می‌تواند برای درمان موقت این بیماری مفید باشد اما بهترین راه برای درمان آن، تحریک دستگاه عصبی مرکزی است.

بر طبق دپارتمان سلامتی و خدمات انسانی آمریکا در سال ۲۰۰۷ ۶۴ میلیون آمریکایی از کمبود خواب رنج می‌برند.[۳] زنان بی‌خواب ۱.۴ برابر مردان بی‌خواب هستند.[۴]

محتویات

    ۱ انواع بی‌خوابی
    ۲ عوارض کم‌خوابی
    ۳ درمان بی‌خوابی
    ۴ جستارهای وابسته
    ۵ منابع

انواع بی‌خوابی

سه نوع بی‌خوابی تاکنون شناخته شده‌است: گذرا، حاد و مزمن.

    بی‌خوابی گذرا بین چند روز تا یک هفته طول می‌کشد و ممکن است دلیل آن استرس باشد.[۵]
    بی‌خوابی حاد به بی‌خوابی اطلاق می‌شود که بین سه هفته تا شش ماه است.[۶]
    بی‌خوابی مزمن به بی‌خوابی بیش از یک سال اطلاق می‌شود و ممکن است برای حواس فرد اختلالات جدی ایجاد کند[۵] این نوع کم خوابی می‌تواند سالها طول بکشد. برخلاف دو نوع قبل این نوع کم‌خوابی می‌تواند اختلالی باشد که نتیجه مستقیم مشکلات روانی است. تاثیرات آن که با توجه به ریشه اش متفاوت خواهد بود شامل خواب‌آلودگی، خستگی عضلانی و یا روحی، و توهم می‌شود. غالباً مبتلایانِ به بیخوابی مزمن افزایش هوشیاری(alertness) خواهند داشت.

عوارض کم‌خوابی

    کاهش بهره ذهنی
    ابتلا به سرطان
    کندشدن واکنش محیطی
    خطر افسردگی
    افزایش خطر اختلالات عصبی
    ضعف سیستم ایمنی بدن
    افزایش خطر ابتلا به دیابت
    افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی-عروقی
    فشار خون
    چاقی: پژوهش‌گران مرکز تحقیق تغذیه و چاقی نیویورک به این نتیجه رسیدند که کم‌خوابی شبانه علاوه بر به هم ریختن حال و هوا و مزاج آدمی موجب چاقی و به هم ریختن ظاهر بدن می‌گردد. [۷]

درمان بی‌خوابی

درمان بی‌خوابی به روشهای غیردارویی مانند مناسب نمودن بستر، مطالعه قبل از خواب و دارویی مانند مصرف بنزودیازپین‌ها و زولپیدم صورت می گیرد.

ملاتونین

ملاتونین هورمونی است که در غده صنوبری (پینه‌آل)، غده کوچکی در مغز، تولید می‌شود و به تنظیم چرخه خواب و بیداری در بدن کمک می‌کند. مقدار بسیار کمی از ملاتونین در غذاهایی مانند گوشت‌ها، حبوبات، میوه‌ها و سبزی‌ها وجود دارد. ملاتونین همچنین به صورت مکمل غذایی در بازار وجود دارد، هر چند ارزش تغذیه‌ای شناخته شده‌ای ندارد.[۱]

محتویات

    ۱ کارکرد ملاتونین در بدن
    ۲ ملاتونین به عنوان دارو
        ۲.۱ عوارض جانبی برگشت پذیر
            ۲.۱.۱ میزان مصرف
    ۳ ملاتونین و دیابت
    ۴ منابع
    ۵ پیوند به بیرون

کارکرد ملاتونین در بدن

بدن انسان دارای ساعت درونی خاص خودش است که به تنظیم چرخه طبیعی ساعات خواب و بیداری (ریتم سیرکادین) کمک می‌کند و این کنترل تا حدی به تولید ملاتونین بستگی دارد. تولید ملاتونین به طور طبیعی در بدن تا حدی به میزان نور و روشنایی بستگی دارد. تولید ملاتونین، در روزهای کوتاه فصل زمستان ممکن است زودتر، یا در اغلب موارد دیرتر شروع شود. این تغییر در روند ترشح ملاتونین ممکن است در ایجاد علائم "بیماری خلقی فصلی" (SAD) یا افسردگی زمستانی نقش داشته باشد. میزان طبیعی ملاتونین با افزایش سن به تدریج کاهش پیدا می‌کند. در برخی از سالمندان ممکن است تولید ملاتونین به حد ناچیزی برسد، یا کامل قطع شود.[۲]
ملاتونین به عنوان دارو

مکمل‌های غذایی ملاتونین گاهی برای درمان مشکل پرواززدگی (جت لگ) یا بی‌خوابی به کار می‌روند. دانشمندان همچنین در حال تحقیق درباره سایر اثرات احتمالی موثر ملاتونین هستند از جمله:

    درمان اختلال خلقی فصلی (SAD).
    کمک به تنظیم خواب افرادی که در شیفت‌های عصر یا شب کار می‌کنند.
    پیشگیری یا کاهش مشکلات خواب یا گیجی پس از جراحی.
    کاهش سردردهای مزمن خوشه‌ای.
    شواهدی مقدماتی وجود دارد که مصرف ملاتونین به عنوان مکمل غذایی، ممکن است گسترش سرطان را در بدن متوقف کند یا به تاخیر بیندازد، دستگاه ایمنی را تقویت کند و فرایند پیری را کُند کند.

اثبات تاثیر ملاتونین در این موارد نیاز به تحقیقات بیشتری دارد.

    ملاتونین همچنین از لحاظ درمان مشکلات خواب در افراد نابینا مورد بررسی قرار گرفته‌است. افراد نابینا که ادراکی از نور ندارند، ممکن است دچار مشکلات خواب شوند؛ مثلاً در طول روز بخوابند و شب‌ها بیدار بمانند.

عوارض جانبی برگشت پذیر

    خواب‌آلودگی مهم ترین عارضه جانبی آن است که بعد از قطع مصرف دارو برطرف می‌شود.
    تغییرات عروق خونی که ممکن است بر جریان خون تاثیر بگذارد.
    پایین آوردن درجه حرارت بدن (هیپوترمی).
    سردرد
    ضعف صبحگاهی
    رویاهای واضح

در صورت مصرف ملاتونین، هنگام مراجعه به هر پزشکی، باید آن را با او در میان گذاشت.[۳]
میزان مصرف

دوز مناسب ملاتونین از فردی به فرد دیگر، تفاوت زیادی می‌کند. دوز توصیه شده معمولاً ۰/۵ میلی گرم است. ملاتونین در بزرگسالان با دوزهای متفاوت از ۰/۲ تا ۲۰ میلی گرم، بسته به نوع استفاده از آن مصرف می‌شود. اگر مشکل به خواب رفتن یا در خواب ماندن دارید، می‌توانید در مورد دوز مناسب با پزشک مشورت کنید.
ملاتونین و دیابت

نتایج یک تحقیق جدید نشان می دهد که ترشح کم ِ هورمون ملاتونین، هورمونی که چرخه ی خواب را تنظیم می کند؛ ریسک ابتلا به بیماری دیابت در زنان را بیش از دو برابر افزایش می دهد.

آبی

رنگ آبی یکی از رنگ‌های اصلی است که با نور مرئی با طول موج بین ۴۴۰ تا ۴۹۰ نانومتر متناظر است. این رنگ از رنگ‌های زبان اچ‌تی‌ام‌ال (HTML) است و می‌توان آن را با درج نام انگلیسی آن (blue) در صفحات وب به کار برد.

محتویات

    ۱ هم خانواده های مشهور رنگ آبی
    ۲ در فرهنگ ها
    ۳ در ورزش
    ۴ تاثیر رنگ آبی بر بدن
    ۵ نگارخانه
    ۶ پیوند به بیرون

هم خانواده های مشهور رنگ آبی

رنگ آبی آسمانی،رنگ آبی نیلی،رنگ سرمه ای،رنگ افلاطونی (کبود روشن)


در فرهنگ ها

رنگ روز چهارشنبه آبی است. مصریان باستان از رنگ لاجورد برای نشان دادن بهشت و آسمان استفاده می کردند. آبی مظهر حضرت مریم می باشد.یک رنگ مقدس بخصوص در فرهنگ اسلامی چون گنبد آبی مساجد،آسمان آبی که جایگاه فرشتگان و خدا و موجودات پاک است دارای تقدس و احترامی خاص است.امام جعفر صادق(ع)خطاب به مفضل می فرمایند : تفکر شما در رنگ آسمان خداوند که موافق ترین رنگها است دیده و نور بصر را تقویت می کند.رنگ انگشترهای فیروزه ای در دنیا مشهور هستند.در طی چندین قرن آبی منفورترین رنگ در اروپا بود.امروزه رنگ آبی از محبوب ترین رنگها در اروپا است ولی در گذشته در یونان باستان مردم نه تنها رنگ آبی رو دوست نداشتند،بلکه افرادی را که چشم آبی داشتند،مسخره میکردند.بتدریج رنگی شد برای افراد خوب و پرهیزکار.در اواسط قرن نوزدهم و در دوره ی رمانتیک ،رنگ آبی رنگ شعر شد.و رنگ رویاهاو نکته ی قابل توجه اینکه تمام فرهنگ ها بدون در نظر گرفتن تفاوتهایشان به رنگ آبی اهمیت و احترام قائلند.( anya hurlbert)
در ورزش

آبی رنگ اصلی پیراهن تیم فوتبال استقلال تهران است.
تاثیر رنگ آبی بر بدن

طبق بررسیهای دانشمندان در دانشگاه هاروارد که تاثیر نور رنگها را بر هورمون و درجه حرارت بدن واینکه نور چگونه بر میزان هوشیاری و هیجان تاثیر میگذارد ، به نتیجه رسیدند که رنگ آبی مغز انسان را تهیج کرده و انسان را فعال میکند. و معتقد هستند که نور آبی مهمترین عامل در هشیاری مغز است.نور آبی مستقیما" باعث افزایش سطح هوشیاری و کارایی مغز میشود.نور آبی بر روی غده هیپوتالاموس تاثیر میگذارد.هیپوتالاموس غده ای در مغز است که تولید هورمون ملاتونین را تنظیم میکند.همان هرمونی که باعث خواب آلودگی ما میشود.بنا بر این نور آسمان آبی باعث میشود که هورمون ملاتونین در طول روز کمتر تولید شود و ذهن و بدن هشیار و فعالتر بماند. (Steve lockley-neuroscientist:Harvard medical shool)

سفید یخچالی

سفید یخچالی یا سفید یخی رنگ سفید است که حالت سرد داشته باشد. این رنگ از ترکیب سفید با مقدار بسیار اندکی آبی به دست می آید.

سفید

سفید رنگی است که ترکیب همهٔ رنگ‌های طیف قابل دیدن است. البته شکل درست آن سپید است مکمل این رنگ سیاه است.[۱]

محتویات

    ۱ روانشناسی رنگ سفید
    ۲ کاربرد رنگ سفید در دکوراسیون
    ۳ رنگ های نزدیک
    ۴ پانویس
    ۵ جستارهای وابسته

روانشناسی رنگ سفید

رنگ سفید مخالف سیاهی و تاریکی است. رنگ سفید رنگی مثبت، نورانی و مهیج محسوب می شود. همچنین رنگ سفید به عنوان نماد جوانی، عفت، پاکی، بی گناهی، خلوص و صلح محسوب می شود. پوشیدن لباس سفید باعث حالت روحانی، دلگشا و مفرح در فرد می شود. عروس ها سفید می پوشند تا نماد پاکی و معصومیت باشد. رنگ سفید رنگ تابستانی به حساب می آید چون نور را منعکس می کند و از گرم شده جلوگیری می کند. کاربرد رنگ سفید در دکوراسیون و مد لباس زیاد است چون رنگ ملایم و خنثی بوده و با همه چیز تناسب دارد. از آنجایی که رنگ سفید روشن است آلودگی روی آن زود معلوم می شود. پرستارها و پزشک ها لباس سفید می پوشند که نشان دهنده تمیزی و ضد عفونی بودن باشد. [۲]
کاربرد رنگ سفید در دکوراسیون

قانونی برای استفاده از رنگ سفید در دکوراسیون وجود ندارد و در هر جایی می توان آن را بکار برد. ایجاد بافت، شکل و چاپ روی رنگ سفید راه بسیار مناسبی برای ایجاد کنتراست در اتاق ها و فضاهای سفید است. چون اتاق های سفید ممکن است بی روح به نظر برسد می توان طیف گرم تری از رنگ سفید مانند شیری را بکار برد. رنگ شیری به دیوارها روشنی و گرما می بخشد. در اتاق هایی که سفید رنگ هستند می توان با بکار بردن ظروف شیشه ای و نقره کنتراست و جذابیت ایجاد کرد. در دکوراسیون رنگ سفید به عنوان بزرگ کننده و روشن کننده فضا شناخته شده است. با به بکار بردن رنگ سفید در اتاق های کوچک یا کم نود روی دیوارها، ستون ها و سقف می توان فضا را بسیار برزگ تر و روشن تر نشان داد. یک رنگ نشان دادن همه چیز تا حدی خطای دید ایجاد کرده و به چشم این اجازه را می دهد تا اتاق را بزرگ نر از آنچه هست ببیند. هر رنگی به اتاق سفید افزوده شود برجسته به نظرمی آید مثلا یک ماهی قرمز کوچک در تنگ آب در یک اتاقی که کاملا سفید است بسیار خود نمایی می کند. [۳]
پرده، صندلی، میز و درب سفید در عکس
رنگ های نزدیک

    یاسی
    سفید یخچالی

باشگاه فوتبال گرمیو

گرمیو فوتبال پورتو آلِگره (به پرتغالی: ˈɡɾẽmju ˌfutʃˈbɔw ˌpoɾtw ɐlɛˈɡɾẽsi) که با نام گرمیو شناخته می‌شود تیم فوتبال حرفه‌ای مستقر در پورتو الگره (برزیل)است که در لیگ برتر فوتبال برزیل حضور دارد.

گرمیو در ۱۵ سپتامبر ۱۹۰۳ (۲۳ شهریور ۱۲۸۲ شمسی) توسط مهاجران آلمانی و انگلیسی تاسیس شد.

از افتخارات این تیم می‌توان به یک بار قهرمانی در جام بین قاره‌ای، دو بار قهرمانی در جام لیبرتادورس، دو بار قهرمانی در لیگ برتر فوتبال برزیل و چهار قهرمانی در جام حذفی فوتبال برزیل اشاره کرد.

لباس و لوگوی این تیم متشکل از سه رنگ آبی، سیاه و سفید است و به همین دلیل به تریکلور (Tricolour) به معنی سه رنگ‌ها نیز شهره‌اند.

جام حذفی فوتبال برزیل

جام حذفی فوتبال برزیل (به پرتغالی: Copa do Brasil) مسابقاتی است که به صورت حذفی با حضور ۶۴ تیم از باشگاه‌های فوتبال کشور برزیل بر‌گزار می‌شود.

این مسابقات از سال ۱۹۸۹ میلادی تاکنون در حالی بر‌گزار می‌شود که تیم‌های کروزیرو و گرمیو با چهار قهرمانی پرافتخارترین تیم‌ها در این سری مسابقات محسوب می‌شوند.

باشگاه فوتبال فلومیننزه

باشگاه فوتبال فلومیننزه (به پرتغالی: Fluminense FC) یک باشگاه فوتبال در شهر ریو دوژانیرو، برزیل است.

این باشگاه در سال ۱۹۰۲ میلادی تأسیس شده و است و سابقه ۴ قهرمانی در لیگ برتر فوتبال برزیل و یک قهرمانی در جام حذفی فوتبال برزیل را دارد.
افتخارات

    لیگ برتر فوتبال برزیل: (۴) ۱۹۷۰، ۱۹۸۴، ۲۰۱۰، ۲۰۱۲
    جام حذفی فوتبال برزیل: (۱) ۲۰۰۷

دکو

اندرسون لوییس د سوزا زادهٔ ۲۷ آگوست ۱۹۷۷ شناخته شده با نام دکو، بازیکن حرفه ای فوتبال است که برای باشگاه فوتبال فلومیننزه و تیم ملی فوتبال پرتغال بازی می کرد.وی در تاریخ ۲۶/۰۷/۲۰۱۳ از فوتبال خدا حافظی کرد.دلیل خدا حافظی او مصدومیت های پی در پی اعلام شد.